امتیاز مثبت
۰
«دولت موبايل» چگونه استقرار مي يابد؟
گفت وگو با معاون وزير ارتباطات دولت نهم
جمعه ۱۰ آذر ۱۳۹۱ ساعت ۰۷:۴۹
کد مطلب: 106764
 
حجم درآمد سرويس هاي ديتا بر بستر موبايل نيز به شدت در حال افزايش است؛ به عنوان مثال ميزان درآمد سرويس هاي داده سيار در سال ۲۰۱۱ حدود ۳۰۰ ميليارد دلار بوده كه پيش بيني مي شود در سال۲۰۱۴ بالغ بر ۵۰۰ ميليارد دلار باشد/تصور كنيد كه شما بتوانيد با قابليت تحركي كه با يك گوشي موبايل داريد به مراكز اقتصادي آموزشي، فرهنگي، تجاري و خدماتي متصل شويد و نيازهاي خود را برطرف كنيد
«دولت موبايل» چگونه استقرار مي يابد؟
 
اقتصادایران آنلاین-سارا کروبي:دكتر کمال محامدپور از ابتداي دولت نهم عهده دار سمت معاونت آموزش، تحقيقات و امور بين الملل وزارت ارتباطات و فن آوري اطلاعات و مدتي نيز به طور همزمان سرپرست مركز تحقيقات مخابرات ايران بود. زماني که استعفايش را در سال۸۸ دکتر محمد سليماني، وزير ارتباطات وقت پذيرفت، کرسي معاونت را ترک کرد و به يک کرسي در دانشکده برق و کامپيوتر دانشگاه صنعتي خواجه نصيرالدين طوسي، بسنده کرد. البته از او به عنوان يكي از گزينه هاي احتمالي وزارت ارتباطات و فن آوري اطلاعات دولت دهم نيز نام برده مي شد که محقق نشد.

ديدار ما در اتاق کوچک او در دانشکده برق که در مجاورت وزارت ارتباطات و فن آوري اطلاعات قرار داشت، شکل گرفت؛ اتاقي که پنجره هايش رو به اين وزارتخانه باز مي شد، درست مانند اتاق پيشين او در وزارت ارتباطات که با وسعتي بزرگ تر رو به همين دانشکده باز مي شد. وي ۵۷ ساله است و دکتراي برق- مخابرات خود را در سال ۷۵ از دانشگاه منچستر انگلستان دريافت کرده است. معروف است که هميشه خود را يک دانشگاهي مي دانسته، کارنامه فعاليت هايش هم حاکي از همين ادعاست، حتي طراح سوالات کنکور در مقاطع کارشناسي ارشد و دکترا هم است.

با دکتر محامدپور درباره نقش اپراتورهاي موبايل فعال کشور در ايجاد «دولت موبايل» که اين روزها جاي «دولت الکترونيک» را در کشورهاي توسعه يافته گرفته است، به گفت وگو نشستيم. وي در خلال صحبت هايش اشاره اي کوتاه به فعاليت اپراتور سوم موبايل نيز داشت که نشان داد چندان اميدي به فعاليت هاي اين اپراتور ندارد، اين در حالي است که خودش در مدتي کوتاه و در ابتداي برگزاري مزايده پروژه اپراتور سوم تلفن همراه با حکم وزير ارتباطات عضويت در شوراي راهبري انتخاب اين اپراتور و مطالعات و تهيه اسناد اوليه اين مزايده را عهده دار بود. گفت وگوي همشهري اقتصاد را با وي مي خوانيد.

نظر شما در رابطه با وضعيت درآمدزايي کشورها و اپراتورها از محل تلفن همراه چيست؟
آن چه از آمارهاي جهاني استنباط مي شود نشان مي دهد که درحال حاضر، حجم درآمد سرويس هاي داده بر بستر موبايل به شدت در حال افزايش است. نتايج يك مطالعه و تحليل بازار كه توسط يك مركز بين المللي براي فاصله سال هاي ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۴ انجام شده، نشان مي دهد كه روند رشد درآمد و به تبع آن سرمايه گذاري در زمينه هاي مختلف خدمات ارائه شده متفاوت بوده است. از سوي ديگر، حجم درآمد سرويس هاي ديتا بر بستر موبايل نيز به شدت در حال افزايش است؛ به عنوان مثال ميزان درآمد سرويس هاي داده سيار در سال ۲۰۱۱ حدود ۳۰۰ ميليارد دلار بوده كه پيش بيني مي شود در سال۲۰۱۴ بالغ بر ۵۰۰ ميليارد دلار باشد.

آيا اين روند در تلفن ثابت نيز به همين منوال بوده و درآمد هاي حاصل از سرويس هاي صوتي تلفن همراه نيز رو به رشد است؟
خير! درآمدهاي صوتي بر بستر شبكه ثابت و سيار رو به كاهش است و بنابراين اپراتورها بايد تلاش و سرمايه گذاري خود را در جهت سرويس هاي غير صوتي قرار دهند و طبيعي است که اين اتفاق در دنيا در حال وقوع است و امروز اپراتورها سرمايه هاي خود را به سمت ارائه سرويس هاي غيرصوتي نيز گسيل داده اند.

در اين بين توسعه اقتصادي بر بستر تلفن همراه ممکن است؟ چقدر مي توان توسعه اقتصادي را بر بستر موبايل در پيش گرفت و اين كه در اين وضعيت کشور ما در چه جايگاهي قرار دارد؟
به طور كلي توسعه فن آوري اطلاعات به ميزان كاربري آن در خدماتي وابسته است كه بر بستر فضاي الكترونيكي ارائه مي شود؛ يكي از اين بسترها شبكه هاي سيار در كشورها هستند كه به لحاظ سهولتي كه براي مردم ايجاد مي شود به شدت رشد كرده است. تصور كنيد شما بتوانيد با قابليت تحركي كه با يك گوشي همراه داريد به مراكز اقتصادي، آموزشي، فرهنگي، تجاري و خدماتي متصل شويد و نيازهاي خود را برطرف كنيد. اگر پهناي باند كافي براي دريافت هرگونه سرويس داشته باشيد بسياري از محدوديت هاي شما برطرف و صرفه جويي هاي بسيار بيشتري عايد مي شود و اين رمز توسعه شديد موبايل و كاربري هاي آن است.

چقدر با کشورهاي ديگر در اين زمينه فاصله داريم و اين كه فکر مي کنيد چه موانعي باعث شده اپراتورهاي موبايل در ايران هنوز نتوانند خدمات دستگاه هاي اجرايي را روي تلفن همراه عرضه کنند؟

براي ارائه خدمات بر بستر شبكه هاي موبايل بايد دو نكته را در نظر گرفت. ابتدا زيرساخت هاي فني و توانمندي شبكه ها در انتقال داده و اتصال و سپس شبكه هاي موبايل بايد از نظر تكنولوژي توسعه يابند. به هرحال بايد توجه داشت كه شبكه هاي نسل سوم به بعد مي توانند همه انتظارات ما را در ارائه همه گونه خدمات الكترونيكي برآورده كنند. از طرف ديگر موانع غير فني نيز بايد در كشور حل شود. بخشي از اين ها به مقررات مرتبط به كاربران و بخشي به نحوه كاربري و بهره برداري از خدمات مربوط مي شود كه از جمله آن ها مقررات و قوانين رعايت مسائل فرهنگي و ارزشي، حفظ حقوق اقتصادي و مالكيت فردي، رعايت حريم خصوصي و مقابله با جرايم فضاي سايبر است؛ بنابراين براي تحقق يك فضاي سايبري سالم و مطمئن و با كيفيت يك تلاش همه جانبه فني و غيرفني لازم است.

پس به نظر شما با ورود اپراتور سوم که قرار است نسل سوم را ارائه کند مي توانيم اميدوار باشيم که سطح خدمات موبايل بانک و کيف پول موبايل و دولت موبايل ارتقا پيدا کند؟

با تكنولوژي نسل سوم مخصوصا اگر توسعه يافته و از نوع باند پهن باشد به راحتي مي توان بسياري از خدمات بانكداري الكترونيكي را ارائه داد. اما اين كه اپراتور سوم كشور ما اين توانمندي را دارد يا خير، بستگي به فراگيري و پوشش كافي آن دارد كه با اين حركت لاك پشتي بعيد است بتوان در زمان قابل قبولي حضور جدي در اين سرويس ها داشته باشد. البته مشكلات قهري اين اپراتور را بايد ديد.

اما آيا در برنامه هاي توسعه اي کشور سند راهبردي براي دولت موبايل ديده شده است؟
البته! در برنامه پنجم توسعه بحث باند پهن و خدمات دولت الكترونيكي مطرح شده است. همچنان كه بارها گفته ام، مشكل كشور نبود متولي مشخصي است كه احكام برنامه را در سطح كلان سياست گذاري برنامه ريزي و در اجرا نظارت کند. به اعتقاد من، اين سه مقوله بايد يك متولي مشخص در سطح عالي مديريتي كشور داشته باشد و در اجرا به صورت غير متمركز عمل شود.

شما دبير کارگروه توسعه فن آوري اطلاعات معاونت فن آوري رياست جمهوري هم هستيد، آيا اهداف تشکيل اين کارگروه ارتباطي با توسعه دولت الکترونيک و در نهايت دولت موبايل دارد؟

ستاد توسعه فاوا به جهت نياز به مركزي كه بتواند به امور كلان حوزه فاوا پرداخته و ايجاد هم افزايي کند، تشكيل شده است و عمدتا به طرح هاي كلان و ملي حوزه فاوا كه متولي مشخصي نداشته باشد و نيز شركت ها و بخش خصوصي كه در اين زمينه فعاليت داشته باشند، تسهيلاتي را ارائه مي دهد. ستاد با سه کارگروه فن آوري ارتباطات، فن آوري اطلاعات و شبكه و امنيت پيشنهادهاي دانشگاه ها و مراكز تحقيقاتي و نيز شركت هاي خصوصي و تعاوني را مورد بررسي قرار مي دهد. در واقع ستاد توسعه فن آوري اطلاعات و ارتباطات معاونت علمي و فن آوري رياست جمهوري درصدد کاربردي کردن و تجاري سازي نتايج تحقيقات حوزه فاوا است. اين ستاد براي هماهنگي امور بين دستگاهي و همکاري جهت تسريع در انجام طرح هاي کلان و فن آورانه ICT کشور تشکيل شد و با توجه به اسناد مصوب در حوزه فن آوري اطلاعات و ارتباطات و خصوصا سند چشم انداز ۲۰ساله کشور فعاليت خود را آغاز کرد. ايجاد هماهنگي ميان فعاليت ها و نهادهاي علمي، فن آوري، اقتصادي و فرهنگي در زمينه فن آوري اطلاعات و ارتباطات کشور از جمله مسائلي است که در ستاد توسعه فن آوري اطلاعات و ارتباطات معاونت علمي و فن آوري رياست جمهوري دنبال مي شود و از طرفي هم ظرفيت هاي موجود کارشناسي دانشگاه ها و مراکز تحقيقاتي کشور براي بحث و تبادل نظر و ارائه طريق پيرامون مسائل اساسي حوزه فاوا به دستگاه هاي اجرايي و دولت و نهادهاي تصميم گير کشور در اين ستاد شناسايي مي شود.

تاكنون چه دستاوردي داشتيد؟
کارگروه توسعه فن آوري اطلاعات معاونت فن آوري رياست جمهوري، در طول حدود يك سال و نيم فعاليت خود حدود ۱۱۰ميليارد ريال به صورت اعتبارات پژوهشي و تسهيلات وام پرداخت کرده است. نكته مهم تر ديگر آن كه قوانين و مقررات بايد به نحوي باشد كه منابع غيردولتي را به كار گرفته و كسب وكار حوزه فاوا را رونق دهد. مقدمه واجب اين دو هم اين است كه تصميم سازان و تصميم گيران و مديران ارشد بايد نگاه و ذهنيت خود را به اين جهت تغيير دهند.
 
 
 


از عملکرد دولت یازدهم در بخش مسکن رضایت دارید؟
بله
خیر