امتیاز مثبت
۰
مرثیه‌ای برای بچه پولدارها؛
رویکرد دولت‌ها در برابر واردات خودروهای لوکس چیست؟
دوشنبه ۷ مهر ۱۳۹۳ ساعت ۱۰:۳۵
کد مطلب: 259323
 
طرفداران دولت قبل چنین استدلال می‌کنند که در زمستان ۱۳۹۱ که دولت دهم بر سر کار بود، واردات خودروهای بالای ۲۵۰۰ سی سی که خودروهای لوکس و مجلل محسوب می‌شوند با هدف کنترل منابع ارزی کشور، ممنوع شده بود، اما با روی کار آمدن دولت یازدهم، این ممنوعیت لغو شد.
رویکرد دولت‌ها در برابر واردات خودروهای لوکس چیست؟
 
اقتصاد ایران آنلاین: چند سالی است که خیابان‌های شهرهای بزرگ ایران بویژه پایتخت، شاهد تردد خودروهایی است که صفت لوکس را یدک می‌کشند؛ خودروهای لوکس و فول‌آپشنی که صاحبان و راکبانشان با نهایت تفخر و تکبر در آن جلوس می‌کنند و قیمتشان گاه از حقوق ماهیانه 2 هزار گارگر یک کارخانه هم فراتر می‌رود.
 

اما به راستی این خودروهای لوکس براساس کدام توجیه اقتصادی وارد کشور می‌شوند؟ اگر هدف از واردات خودرو، رقابتی کردن این بازار و به تبع آن افزایش کیفیت خودروهای تولید داخل است، پس چرا این مهم تحقق نیافته است؟ چرا با وجود تعیین عوارض گمرکی زیاد، واردکنندگان خودروهای لوکس همچنان برای این کار سرودست می‌شکنند؟ کدام شخص یا اشخاص یا باندهای اقتصادی در پشت پرده واردات خودروهای لوکس قرار دارند؟ این‌ها سوالاتی است که در ماجرای واردات خودروهای لوکس، در میان افکار عمومی مطرح شده است. 

واردات خودروهای لوکس؛ سهم کدام دولت بیشتر است؟ 

در میان تمام چالش‌ها و آمارهای متناقضی که از سوی مسئولان دولت فعلی و پاستورنشینان سابق ارائه می‌شود، شاید بحث واردات خودرو از همه جذاب‌تر باشد؛ دولتمردان فعلی سال 88 را سال وفور واردات خودروهای لوکس می‌دانند و معتقدند در سال جاری که عنان امور گمرکی را به دست گرفته‌اند تنها 133 دستگاه از این نوع خودروها وارد کشور شده‌است.
 

از سویی دیگر طرفداران دولت قبل هم با استناد به ممنوعیت واردات خودروهای لوکس در سال‌های 91 و 92، دولت مهرورزی را از ننگ واردات خودرو لوکس آن هم در شرایط اوج مضایق و تنگناهای اقتصادی مردم، مبرا می‌دانند.    

طرفداران دولت قبل چنین استدلال می‌کنند که در زمستان 1391 که دولت دهم بر سر کار بود، واردات خودروهای بالای 2500 سی سی که خودروهای لوکس و مجلل محسوب می‌شوند با هدف کنترل منابع ارزی کشور، ممنوع شده بود، اما با روی کار آمدن دولت یازدهم، این ممنوعیت لغو شد.

البته هواداران دولت قبل این نکته را مغفول می‌گذارند که بنا بر اظهارات علی‌علیلو رییس هیئت تحقیق و تفحص خودروسازان، در نیمه اول سال 92 که کشور به شدت نیازمند ارز و منابع مالی برای واردات دارو و سایر کالاهای اساسی بود، حدود 3 هزار و 600 میلیارد تومان خودروی لوکس با ارز مرجع وارد کشور شد.

جهانگیری معاون اول دولت یازدهم اخیرا در نشست هم‌اندیشی با شرکت‌های منتخب هلدینگ و سرمایه‌گذاری به بحث خودروهای لوکس هم گریزی زد و اظهار داشت: "به گونه‌ای به این موضوع پرداخته شده که گویی خودروهای لوکس در این دولت وارد کشور شده‌‌اند".
 

بر اساس گزارش باشگاه خبرنگاران، طبق آخرین آمار، واردات سالانه خودروهای با حجم موتور بالای 2500 سی سی بدین قرار بوده است؛ در سال 88، 31 هزار و 312 دستگاه ، در سال 89، 23 هزار و 763 دستگاه، در سال 90، 18 هزار و 604 دستگاه، در سال 91، 16 هزار و 239 دستگاه، در سال 92، 4 هزار و 15 دستگاه و در سال 93، 133 دستگاه.

شاید دانستن اینکه کدام دولت سهم بیشتری در واردات خودروهای لوکس دارد، چندان اهمیت نداشته باشد؛ بحثی که در حال حاضر اهمیت دارد آن است که بخش قابل توجهی از ارز و منابع مالی مصروف واردات خودروهایی می‌شود که خریدارانش دهک‌های اول و دوم جامعه هستند؛ اقلیت کوچکی که مع‌الاسف ثروت و سرمایه ملی را انباشت می‌کنند و به جای تزریق آن در چرخه تولید داخل، از ثروت و سرمایه‌ای که انباشت کرده‌اند برای ارضای جنون تجمل و خوش زیستن خود بهره می‌گیرند.

لغو ممنوعیت واردات خودروهای لوکس در دولت یازدهم

مسئولان دولت یازدهم در میانه سال گذشته با تاکید بر اینکه اولویت‌بندی کالاها و ایجاد ممنوعیت‌های وارداتی که در دولت گذشته صورت گرفته است، خلاف برنامه پنجم توسعه است، ممنوعیت واردات کالاهای اولویت 10 (کالاهای لوکس) را با بستن تعرفه دو برابری، لغو کردند.
 

پس از آنکه با مصوبه دولت یازدهم، برای واردات کالاهای اولویت 10 منجمله خودروهای لوکس تعرفه دوبرابری تعیین شد، پیش‌بینی می‌شد که واردکنندگان این خودروها از واردات آن به سبب نداشتن صرفه اقتصادی پرهیز کنند اما علی‌رغم کاهش واردات، بازهم ادارات گمرکی کشور شاهد رفت و آمد افرادی بود که برای ترخیص خودروهای لوکس وارداتی‌شان در تکاپو بودند؛ تکاپویی که این سوال را به ذهن متبادر می‌کرد که سود خالص این دلالان از فروش خودروهای لوکس چه میزان است که علی‌رغم تعیین تعرفه تصاعدی باز هم به واردات آن اصرار می‌ورزند.  

مصوبه سال گذشته دولت برای لغو ممنوعیت واردات خودروهای لوکس، موجب شد تا در سه ماهه نخست امسال، واردات این خودروها نسبت به مدت مشابه سال 92، نزدیک به 261 درصد افزایش یابد؛ افزایشی که خروج دو میلیارد دلار ارز از کشور را به همراه داشت و باعث شد تا منتقدان دولت تدبیر و امید این دولت را به بی‌تدبیری در مدیریت منابع ارزی متهم کنند.

تجدید‌نظر دولت در مصوبه سال گذشته با ممنوعیت واردات خودروهای با حجم موتور ۲۵۰۰ سی سی 

 واردات بی‌رویه خودروهای لوکس که جز هدر رفت ارز و تخریب صنعت خودروسازی داخل، عایدی برای کشور ندارد، سرانجام دولت اعتدال را بر آن داشت که برای این مسئله تدبیری بیندیشد و در مصوبه سال گذشته خود مبنی بر لغو ممنوعیت واردات خودروهای لوکس تجدید نظر کند، بنابراین پس از جلسه 19 شهریور هیئت وزیران، "محمدباقرنوبخت" سخنگوی دولت به میان خبرنگاران آمد و خبر ممنوعیت واردات خودروهای با حجم موتور ۲۵۰۰ سی سی را اعلام کرد.

اگرچه به گفته سخنگوی دولت، ممنوعیت واردات خودروهای لوکس در سال‌های پیش نیز وضع شده بود؛ اما واردکنندگان این خودروها برای ترخیص کالاهای خود از مبادی گمرکی، شگردهای مختلفی را بکار می‌بستند؛ یکی از این شگردها  متروکه کردن خودروهای وارداتی بود؛ به این ترتیب که واردگنندگان خودروهای لوکس با تعلل در ترخیص کالا خود، آن‌ها را متروکه می‌کردند و پس از مدتی به ضوابط گمرکی برای فروش کالاهای متروکه متوسل می‌شدند و خودروهای لوکس خود را در بازار داخل به فروش می‌رساندند.

اگرچه واردکنندگان در سال‌های گذشته به کمک شگرد متروکه کردن، توانستند قانون ممنوعیت واردات خودروهای لوکس را دور بزنند، اما گویا قانون جدید راه را برای این ترفند واردکنندگان مسدود کرده است، به گونه‌ای که به گفته نوبخت طبق قانون جدید نه تنها واردات این خودروها ممنوع است، بلکه اگر متروکه هم شوند باید مرجوع شوند و تحت هیچ شرایطی نمی‌توانند وارد کشور شوند.  

البته گویا هدف دولت از ممنوع کردن واردات خودروهای لوکس منحصر در زیان‌های اقتصادی حاصل از این کار نیست، بلکه دولتی‌ها به درستی تشخیص داده‌اند که جولان اتومبیل‌های تجملی در خیابان‌های شهرها سوای مضرات اقتصادی و ارزی، آسیب‌های اجتماعی را هم بدنبال دارد.
 

"این خودروها با بافت فرهنگی کشور ناسازگار است"، این جمله‌ای بود که سخنگوی دولت پس از تصویب ممنوعیت واردات خودروهای لوکس مطرح کرد و تصریح داشت که دولت به تردد خودروهای گرانقیمت و غیرمتعارفی که در جامعه وجود دارد، معترض است.

آیا ممنوعیت واردات خودروهای لوکس به رانت منجر می‌شود؟

 مصوبه دولت در ممنوعیت واردات خودروهای خارجی بالای 2500 سی‌سی، اگرچه استقبال طیف‌های مختلف اجتماعی و سیاسی را بدنبال داشت، اما در این میان بودند افرادی که ضمن موافقت با کلیت این طرح، بر ناشناخته ماندن ابعاد آن تاکید می‌کردند.

سید محمد بیاتیان نماینده مردم بیجار در مجلس شورای اسلامی یکی از همان افرادی است که معتقد است با تصویب ممنوعیت واردات خودروهای لوکس مشخص نیست که آیا خودروهایی که در گمرک هستند و تازه ثبت سفارش شده‌اند و وارد کشور می‌شوند شامل این مصوبه خواهند شد یا خیر؟  
 

البته این عضو کمیسیون صنایع، دغدغه دیگری را هم پیرامون مصوبه هیئت دولت در ممنوعیت واردات خودروهای لوکس مطرح می‌کند؛ رانت همان دغدغه‌ای است که بیاتیان به آن اشاره دارد و تصریح می‌کند: "می‌ترسیم با ممنوعیت واردات خودروهای لوکس، رانت برای افراد خاص ایجاد شود".

در پایان شاید ذکر این نکته خالی از لطف نباشد که در شرایطی که میلیاردها دلار از درآمدهای نفتی کشورمان در بانک‌های غربی بلوکه شده است، صرف ارز و منابع مالی برای واردات خودروهای لوکس و تجملاتی، ظلمی است که به بهای عشرت‌طلبی تعفن‌انگیز مترفین و اغنیاء بر اقشار محروم و فرودست جامعه وارد می شود.