امتیاز مثبت
۲
حلقه گم شده فرهنگ سازی در اصلاح الگوی مصرف انرژی
علی عطایی – استاد دانشگاه ، کارشناس انرژی
دوشنبه ۲ مهر ۱۳۹۷ ساعت ۱۳:۰۱
کد مطلب: 338134
 
حلقه گم شده فرهنگ سازی در اصلاح الگوی مصرف انرژی
 
با شنیدن «اصطلاح » «اصلاح الگوی مصرف » اولین مفهومی که به ذهن آحاد جامعه متبادر می شود صرفه جویی است این در حالی است که مفهومی فراتر از این دارد . گرچه این تصورنیز وجود دارد که صرفه جویی تنها محدود به خانواده است .( خانواده بیشترین نقش را دارد که در برخی موارد اصلا اینطور نیست ) 

اصلاح الگوی مصرف انرژی به معنای نهادینه کردن روش صحیح استفاده از منابع آب ، گاز ، برق ، نفت و..است که موجب ارتقای شاخص های اقتصادی و رفاهی در جامعه خواهد شد . در قرن بیست و یکم علاوه بر نفت و گاز که همیشه در دنیا محل مناقشه بوده ، یک نعمت خدادادی دیگر هم در حال تبدیل شدن به یک عنصر استراتژیک است . 


«آب » که به دلیل تغییرات اقلیمی و نیز برداشت نامناسب از منابع ، ارزشی به مراتب فراتر از قبل پیدا کرده است . متاسفانه کشور ما هم به دلیل قرار گرفتن در منطقه خشک و گرمسیری، برداشت و مصرف نامناسب از منابع در بخش های کشاورزی و خانگی، بی توجهی و ضعف دراطلاع رسانی دقیق و به هنگام در خصوص عمق فاجعه وعدم سیاستگذاری اصولی دولت ها در این حوزه ، با بحران جدی کمبود آب روبرو است. البته باید این توجه را داد که انرژی برق هم به نوعی محصول آب ، گاز ونفت است، پس اختلال در هر کدام از آنها با عث اختلال در صنعت برق هم خواهد شد .همانطور که ملاحظه می شود می بایست اندیشه ای برای برون رفت از بحران کرد. اصلاح الگوی مصرف خصوصا در حوزه انرژی مولفه های مختلفی دارد که فقط محدود به مردم نیست دولت ها به عنوان بخش اعظم حاکمیت و همچنین قوه اجرایی کشور وظیفه سیاستگزاری اصولی، فرهنگ سازی ، اطلاع رسانی و آگاه سازی ، ایجاد ساختارها و بستر های اجتماعی و...در این خصوص را عهده دار است که متاسفانه عملکرد قابل قبولی نداشته اند . قبل از اینکه به حوزه انرژی وارد شویم توجه به چند مطلب کلی در خصوص اصلاح الگوی مصرف ضروری است .


1 بهترین الگوی مصرف چگونه به دست می آید و چیست ؟ این الگوبر چه مبنایی می بایست تعریف شود ؟سیاست ها و ساختارها در طراحی این الگو کدامند ؟اثر تحولات بیرونی بر این الگو چیست ؟

پاسخ های منطقی ومستدل به این سوالات می تواند ما را در رسیدن به تعریف یک الگوکه مورد قبول همگان باشد راهنمایی کند .


2 قبل از اصلاح الگوی مصرف باید اصلاح تفکرات ، دیدگاه ها و اندیشه ها را داشته باشیم .در واقع نحوه نگرش به مصرف باید تغییر کند (حاکمیت و مردم ).در اینجا نقش مولفه آموزش پر رنگ می شود که می تواند با تکیه بر آموزه های اسلامی و ایرانی زمینه را برای تغییر نگرش آماده کند . 


اصلاح شیوه های آموزشی ضروری به نظر می رسد *


3اصلاح الگوی مصرف از حالت نهادینه و شعاری باید خارج شده و به صورت یک مطالبه از سوی دولت و ارکان نظام بدل شود که خود مستلزم این است که همه ارکان نظام در این خصوص به یک اجماع و نظر واحد رسیده باشند .  


4 یکی از مهمترین بخش ها برای رسیدن به مصرف بهینه ، آماده سازی و بسترسازی در زمینه فرهنگی و اجتماعی است .بی تردید بدون مهندسی افکار عمومی نمی توان به نتایج از پیش تعیین شده دست یافت . 

5باوجود تمام بندهای ذکر شده می بایست یک سیستم کنترلی مبتنی بر خود کنترلی در زمینه اصلاح الگوی مصرف مورد توجه قرار گیرد زیرا تجربه نشان داده است که اتخاذ روش های آمرانه در بلند مدت جوابگو نیست و فقط در کوتاه مدت تاثیر گذار است . (البته این بدان معنی نیست که برخوردی با پرمصرف ها صورت نگیرد .) 


منبع: عصر اقتصاد